Foto: Profimedia
Majke u Srbiji sa jednim ili dvoje dece od 1. januara 2032. godine moći će da ostvare pravo na poseban penzijski staž po osnovu rođenja dece.
Za jedno dete priznavaće se šest meseci posebnog staža, dok će za dvoje dece biti priznata jedna godina. Majke koje su rodile troje dece već imaju mogućnost da ostvare dve godine posebnog staža.
Važno je da ova odredba nije novina iz aktuelnih izmena Zakona o penzijskom i invalidskom osiguranju. Pravo je predviđeno još izmenama zakona iz 2014. godine, ali je početak primene za majke sa jednim ili dvoje dece određen za 1. januar 2032. godine.
POSEBAN STAŽ NIJE ISTO ŠTO I STAŽ OSIGURANJA
Jedna od najvažnijih stvari jeste da poseban staž ne znači automatski raniji odlazak u penziju.
Staž osiguranja predstavlja vreme tokom kojeg je osoba bila osigurana i za koje su uplaćivani doprinosi. Poseban staž se priznaje po drugom osnovu i uzima se u obzir prilikom određivanja visine penzije nakon što osiguranica ispuni uslove za ostvarivanje prava na penziju.
Drugim rečima, šest meseci ili godinu dana posebnog staža ne mogu da zamene godine staža osiguranja koje su potrebne za ostvarivanje prava na penziju.
PRAVO ĆE VAŽITI I ZA DECU ROĐENU PRE 2032. GODINE
Početak primene 2032. godine ne znači da dete mora biti rođeno nakon tog datuma.
Prema objašnjenjima stručnjaka, pravo će moći da ostvare i majke koje su decu rodile ranije. Dakle, majka jednog deteta moći će da ostvari šest meseci, a majka dvoje dece godinu dana posebnog staža, kada počne primena ove odredbe.
To znači da je 1. januar 2032. godine datum početka primene prava, a ne granica za godinu rođenja deteta.
I ŽENE KOJE SU VEĆ U PENZIJI MOGU DA OSTVARE PRAVO
Prema dostupnim stručnim tumačenjima, mogućnost priznavanja posebnog staža odnosiće se i na žene koje su u penziju otišle pre 1. januara 2032. godine, ukoliko ispunjavaju propisane uslove.
I u tom slučaju potrebno je podneti zahtev, nakon čega PIO fond proverava dokumentaciju i donosi rešenje o priznavanju posebnog staža.
STAŽ SE NE UPISUJE AUTOMATSKI
Poseban staž se ne priznaje automatski. Zahtev se podnosi Republičkom fondu za penzijsko i invalidsko osiguranje (PIO), a prema dostupnim informacijama moguće je podneti ga i elektronskim putem preko portala eUprava.
Uz zahtev se prilažu dokazi o rođenju dece, nakon čega PIO fond proverava ispunjenost uslova i donosi odgovarajuće rešenje.
Majke sa troje dece već sada mogu da podnesu zahtev za priznavanje dve godine posebnog staža, dok će majke sa jednim ili dvoje dece ovu mogućnost moći da koriste od 1. januara 2032. godine.
Važno je, međutim, da se ova pogodnost posmatra kao dodatak koji može uticati na obračun i visinu penzije, a ne kao mogućnost da se zbog priznatog posebnog staža automatski ode u penziju ranije.
